อะไรคือ Sweded Film ?

Home / ข่าวหนัง / อะไรคือ Sweded Film ?

การก่อกำเนิดขึ้นมาของ Youtube ได้สร้างสิ่งแปลกใหม่ให้กับวิถีชีวิตของมนุษย์ท่องอินเทอร์เน็ต และบรรดาคนในเจเนอเรชั่น Y ทั้งหลาย

การเข้าไปสรรหาคลิปวิดีโอแปลกๆ ดูกลายเป็นงานหลักพอๆ กับนั่งเล่น Hi5 การได้ตัดต่อภาพเคลื่อนไหวลงในโลก World Wild Web ช่างเป็นอะไรที่น่าตื่นเต้น แถมเท่อย่าบอกใคร

ยิ่งถ้ามีคนติดใจผลงานของเราแล้วล่ะก็ รู้สึกเหมือนตัวเองเป็น เจมส์ คาเมรอน ตอนขึ้นไปรับออสการ์จาก Titanic อย่างไรอย่างนั้น ความคิดที่ว่า Broadcast Yourself เลยกลายมาเป็นคติพจน์ประจำใจใครต่อใครไปแล้ว

ถ้าคุณฝันอยากเป็นผู้กำกับหนังสักเรื่อง แต่มีอุปสรรคมากมาย ไม่รู้ว่าจะเอางานตัวเองไปเผยแพร่ที่ไหน เช่นกันที่ Youtube จะเป็นทางออกแรกๆ ของคนที่อยากจะโชว์ของ เราจึงได้เห็นหนังสั้นนับไม่ถ้วนจัดฉายอยู่ในเวบไซต์แห่งนี้

ล่าสุด กำลังเกิดกระแสใหม่ขึ้นมาในโลกของคนที่นิยมการสร้างภาพเคลื่อนไหวมือใหม่ทั้งหลาย มันเป็นที่รู้จักในชื่อของ Sweded Film (หรือ Swede Film ก็ได้) ไม่เพียงแต่แพร่หลายในเวบไซต์วิดีโอชื่อดัง หากแต่กำลังขยายตัวอย่างรวดเร็วในโลกอินเทอร์เน็ต

ทั้งนี้ ต้นกำเนิดของกระแสดังกล่าวก็มาจาก Be Kind Rewind หนังของ ไมเคิล กอนดรี้ ชายที่ทำให้ Eternal Sunshine of Spotless Mind ดังระเบิดมาแล้วเมื่อปี 2004 ผลงานเรื่องที่ 5 ของผู้กำกับชาวฝรั่งเศส เล่าเรื่องราวของ ไมค์ ชายหนุ่มที่ทำงานในร้านเช่าม้วนวิดีโอ (VHS) ที่ชื่อว่า Be Kind Rewind แต่ดูเหมือนว่าธุรกิจเริ่มจะเข้าตาจนลงทุกทีเมื่อดีวีดีเริ่มเข้ามามีบทบาทมากขึ้นเรื่อยๆ

ขณะที่เจ้าของร้านกำลังออกเดินทางเพื่อไปศึกษาถึงเรื่องราวความรุ่งโรจน์ของร้านเช่าดีวีดี เขาก็มอบหมายให้ไมค์ดูแลร้าน พร้อมทั้งกำชับนักหนาว่าห้ามไม่ให้ เจอร์รี่ เพื่อนสนิทของไมค์เข้ามายุ่มย่ามในร้านเด็ดขาด

แต่แล้วอุบัติเหตุเล็กๆ น้อยๆ ที่เกิดขึ้นกับเจอร์รี่ ก็ส่งให้เกิดผลร้ายกับร้านวิดีโอ เมื่อวิดีโอทุกม้วนไม่มีภาพเหลืออยู่เลย คราวนี้ไมค์กับเจอร์รี่ก็เลยต้องคิดหาทางออก เพื่อไม่ให้ตนเองต้องตกงาน และร้านต้องเสียความไว้วางใจจากลูกค้า

ไอเดียที่ผุดเข้ามาก็คือ ถ่ายหนังขึ้นมาใหม่ซะเลย ใช้กล้องวิดีโอแบบเก่า เอฟเฟคท์ถูกๆ ไม่มีเทคนิคพิเศษใดๆ ทั้งสิ้น ประมาณว่าไม่ใช้สลิง ไม่ใช้คอมพิวเตอร์กราฟฟิก แฮนด์เมดล้วนๆ

พอลูกค้าเดินเข้ามาบอกว่าจะดูหนังเรื่องไหน ไมค์กับเจอร์รี่ก็ถ่ายทำขึ้นมาใหม่ (You Name it, We Shoot it) ไม่ว่าจะเป็น Ghostbusters หรือ Rush Hour 2 พร้อมทั้งเรียกหนังเหล่านั้นว่า Sweded Film เหตุที่ได้ชื่อนี้เป็นเพราะเจอร์รี่บอกกับลูกค้าว่าหนังทำมือเหล่านั้นมาจากสวีเดน เลยต้องมีราคาเช่าแพงขึ้นและต้องรอนานสักนิดกว่าจะได้ดู

ไมเคิล กอนดรี้เลือกเปิดตัวหนังเรื่องนี้ของเขาในเทศกาลหนังซันแดนซ์ 2008 ซึ่งเสียงวิจารณ์ที่ตามมาก็ก้ำกึ่ง จะดีก็ไม่เชิง จะแย่ก็ไม่ใช่ แต่สิ่งที่ได้รับเกินความคาดหมายกลับเป็นการลอกเลียนแบบวิธีถ่ายทำหนังขึ้นมาใหม่ของตัวละคร

ทั้งๆ ที่ภาพยนตร์เพิ่งจะเปิดตัวฉายอย่างเป็นทางการไปเมื่อปลายเดือนกุมภาพันธ์ที่ผ่านมา แต่ถ้าคุณลองเข้าไปค้นคำว่า Sweded ใน Youtube จะพบวิดีโอมากกว่า 2,000 คลิปขึ้นมาให้เราเลือกดู และบางคลิปมีคนคลิกดูแล้วกว่า 5 แสนครั้ง แถมมีการจัดประกวดหนังแนวนี้ในอินเทอร์เน็ตกันอีกด้วย

อย่างไรก็ดี การนำหนังเก่ามาถ่ายทำใหม่ในแบบของตัวเองนั้นไม่ได้เพิ่งจะมี หากมีมานานแล้ว แต่ยังไม่มีศัพท์เรียกเฉพาะ และเป็นที่นิยมอย่างในตอนนี้ (ต้องขอบคุณ Youtube และกล้องถ่ายวิดีโอที่ทำให้ทุกอย่างง่ายขึ้น) เช่น หนังปี 1989 อย่าง Raiders of the Lost Ark: The Adaptation ที่ อีริค ซาร่า ผู้กำกับของเรื่อง จับเอาอินเดียน่า โจนส์ภาคแรกมาถ่ายใหม่ทั้งหมดแบบชอตต่อชอต


Raiders of the Lost Ark: The Adaptation

ถ้าเราจะให้นิยามคำว่า Sweded Film ก็คงจะเป็น การหยิบเอาหนังเก่าชื่อดังในรอบ 30 ปี มาถ่ายทำใหม่ ใช้ทุนต่ำ ไม่ใช้เทคนิคพิเศษที่เลิศหรู หรือคอมพิวเตอร์กราฟฟิกระดับมืออาชีพ มักจะเน้นไปที่การก่อให้เกิดอารมณ์ขัน จะบอกว่าเป็นการถ่ายทำหนังสุดฮิตในเวอร์ชั่นของคอหนังเองก็คงจะได้ ซึ่งจะว่าไปก็ค่อนข้างใกล้เคียงกับ Spoof Film หรือ Parody Film อยู่พอสมควรเหมือนกัน

ส่วนใหญ่แล้วหนังทางนี้จะเน้นไปที่การจับเอาภาพยนตร์ดังๆ และฟอร์มยักษ์เท่านั้นมาทำในแบบของตัวเอง เพราะว่าด้วยข้อจำกัดต่างๆ มันค่อนข้างเอื้อต่อการจับเอาเทคนิคพิเศษในหนังทุนสูงมาทำใหม่ในแบบพอเพียงแล้วสามารถเรียกเสียงหัวเราะจากคนดูได้อย่างง่ายดาย

ไม่ว่าจะเป็นเสื้อผ้าหน้าผม, สัตว์ประหลาด และยานอวกาศล้ำยุค ล้วนถูกทำขึ้นจากมือ เป็นงานแฮนด์เมดทั้งนั้น วัสดุหลักที่นำมาใช้ส่วนใหญ่มักเป็นกระดาษแข็ง และของเหลือใช้ในบ้าน

แน่นอนว่าคุณภาพคงเทียบเคียงกับต้นฉบับไม่ติด แต่มันก็สามารถสร้างความบันเทิงให้กับคนที่ชมได้เป็นอย่างดี ซึ่งภาพยนตร์ยอดฮิตที่ถูกนำมา Sweding ก็เช่น Die Hard, Jurassic Park และ The Lord of the Rings เป็นต้น นอกจากนี้ การจะทำ Sweded Film ให้มาออกดี ผู้สร้างก็ควรที่จะรู้จักหนังต้นฉบับที่จะนำมาทำใหม่อย่างถ่องแท้ เพื่อที่จะหยิบเอาจุดเด่นต่างๆ มาใช้และทำ ให้คนดูนึกถึงต้นแบบได้ทันทีที่เห็น

คริส แพร์ร็อต นักศึกษาด้านสถาปัตยกรรม จากประเทศอังกฤษกลายเป็นที่รู้จักในวงกว้างจากผลงาน Star Wars (Sweded) : A Cardbord Hope ซึ่งมีผู้คลิกเข้าไปชมหนังของเขาใน Youtube กว่า 5 แสนครั้ง

เขาเอ่ยว่า Sweded Film ทำให้คนรู้จักในตัวเขามากขึ้น และเป็นช่องทางหนึ่งที่ช่วยให้เขาสามารถหางานทำได้ เพราะตอนนี้เขาต้องการงานสุดๆ หวังว่าจะมีใครเห็นคุณค่าในตัวเขาจากหนังที่เขาสร้างบ้าง หนังของคริสใช้ทุนต่ำมากถึงมากที่สุด ใช้ปากผลิตเสียงดนตรีประกอบ ตัวอักษรหรือเครดิตต่างๆ ที่ขึ้นในหนังก็เขียนลงบนกระดาษ

ขณะที่ผลงานสร้างชื่อของจอร์จ ลูคัสใช้เทคนิคพิเศษมากมาย แต่ในเวอร์ชั่นของคริส เขาใช้แค่เพียงกระดาษแข็งเท่านั้นมาผลิตเป็นยานอวกาศ และเป็นดาบของเจได (ชื่อหนังก็บอกอยู่แล้วว่า ความหวังของกระดาษแข็ง) แถมฉากสู้รบในอวกาศยังเปลี่ยนมาใช้ห้องนั่งเล่นและสวนสาธารณะแทน…ซะงั้น ใครได้ดูคงในใจว่า…มันทำไปได้

ตอนนี้ Sweded Film กำลังเป็นที่นิยมเพิ่มมากขึ้นเรื่อยๆ

แต่จะเป็นกระแสที่มาไวไปเร็วหรือเปล่านั้น คงต้องให้กาลเวลาเป็นเครื่องพิสูจน์ หากสิ่งหนึ่งที่แน่ๆ ก็คือ หนัง Do it Yourself แบบนี้เป็นสิ่งที่ช่วยผลิตความคิดสร้างสรรค์ให้กับคนทำ เรียกเสียงหัวเราะและแต่งแต้มรอยยิ้มให้กับคนที่ได้ดู แถมเป็นเครื่องมือในการโปรโมทหนังชั้นดีด้วยในทางหนึ่ง

ไม่เชื่อลองถาม ไมเคิล กอนดรี้ จาก Be Kind Rewind ดูก็ได้

……………………………………..

หมายเหตุ : ใครสนใจอยากลองชม Sweded Film เรื่องไหน ลองเข้าไปที่ Youtube พิมพ์ ชื่อหนัง+Sweded เป็นคำค้น


กฎสำคัญและตัวอย่างหนังของ Sweded Film

ทีนี้ลองมาดูเงื่อนบางอย่างของหนังแนวนี้บ้าง กฎสำคัญของการสร้าง Sweded Film มีดังนี้

1.ต้องสร้างขึ้นโดยอาศัยพื้นฐานจากภาพยนตร์ที่ออกฉายแล้วในรอบ 30 ปีที่ผ่านมา
2.มีความยาวระหว่าง 2-8 นาที กล่าวคือไม่ได้สร้างหนังขึ้นมาใหม่ทั้งเรื่อง แต่เลือกที่จะหยิบยกบางฉากบางช่วงมาทำเท่านั้น ใช้วิธีการเล่าเรื่องแบบ Skip แต่ถ้าใครมานะจะทำทั้งเรื่องก็ไม่ว่ากัน
3.ไม่ใช้คอมพิวเตอร์กราฟฟิกมากเกินไป ไม่ใช้เลยน่าจะดีกว่า
4.เทคนิคพิเศษด้านภาพต่างๆ จะขึ้นอยู่กับฟังก์ชันของกล้องเท่านั้น
5.เสียงประกอบต้องเกิดจากการทำเสียงของคนเท่านั้น (ใช้เสียงเดิมของหนังต้นฉบับก็ได้ แต่จะไม่ฮาเท่า)
6.ต้องตลกขบขัน

…………………………….

และถ้าใครอยากจะดูตัวอย่างของหนังกลุ่มนี้ นี่คือ 5 หนัง Sweded Film ชั้นดีจากการจัดอันดับของ Esquire Magazine

1.Die Hard จอห์น แม็คเคลนมาในสำเนียงอังกฤษ แอ็คชั่นไม่เยอะเท่าต้นฉบับ แต่ฮามากกว่า
2.Back to the Future เด่นมากที่อุปกรณ์ประกอบฉาก และดอกเตอร์กลายเป็นชายร่างยักษ์ผิวดำ
3.Home Alone ในเวอร์ชั่น แม็คคาเลย์ คัลกิ้น เมาลิเธียม
4.Lord of the Rings Trilogy กินขาดในเรื่องเสื้อผ้า และคุณภาพในการถ่ายทำ
5.Predator การตัดต่อที่ฉับไว และเทคนิคพิเศษที่…ทำไปได้

ที่มา กรุงเทพธุรกิจ
http://www.bangkokbiznews.com/2008/05/23/news_259471.php

หนังทั้งหมดที่พูดถึง สามารถหาดูได้ใน youtube โดยเซิร์ชจากชื่อเรื่องเลยจ้า

The Top 10 Fan-Made Sweded Films (Inspire by Be Kind Rewind)
http://www.alwayswatching.org/features/top-10-sweded-films